Mô hình được triển khai thực nghiệm tại hộ ông Trần Đông Triều, ấp Hàm Rồng, xã Năm Căn, trên diện tích 1 héc-ta, cùng với sự tham gia của 20 nông dân. Trong khuôn khổ lớp học, các học viên được tập huấn 6 chuyên đề, tập trung vào kỹ thuật cải tạo vuông nuôi, ủ và sử dụng vi sinh, chọn và thả giống, quản lý môi trường nước, chăm sóc sức khỏe tôm, cua và phòng bệnh tổng hợp.

Đặc biệt, mô hình áp dụng quy trình nuôi ít thay nước. Thay vì xả và lấy nước vào thường xuyên dễ gây biến động môi trường cũng như làm lây lan mầm bệnh từ bên ngoài, hộ nuôi chủ động duy trì chất lượng nước bằng việc định kỳ bổ sung chế phẩm vi sinh. Cách làm này không chỉ giúp phân hủy mùn bã hữu cơ, làm sạch đáy ao/vuông mà còn giữ cho màu nước và các chỉ số môi trường luôn ổn định, tạo môi trường thuận lợi cho tôm, cua phát triển khỏe mạnh.

Cán bộ khuyến nông tỉnh Cà Mau (giữa) và ông Trần Đông Triều (trái) thăm lú đặt tôm từ mô hình thực nghiệm.

Ngày 22/6/2026, mô hình tiến hành thả 40.000 con tôm sú giống và 4.000 con cua giống. Trong quá trình nuôi, hộ thực hiện nghiêm túc các quy trình kỹ thuật được hướng dẫn: hạn chế thay nước, duy trì lượng vi sinh định kỳ và theo dõi sát sao tình trạng sinh trưởng của vật nuôi.

Ông Trần Đông Triều, chia sẻ: “Ngoài con giống, tôi còn được hỗ trợ về kỹ thuật nuôi, phân và men vi sinh. Sau gần 4 tháng nuôi, tôm đạt khoảng 40 con/kg, cua đạt từ 200 – 300 gam/con. Trong thời gian tới, tôi có thể tự thực hiện mô hình này”.

Bà Nguyễn Kiều Diễm, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Cà Mau, cho biết: “Sau hơn ba tháng triển khai điểm thực hành, tôi nhận thấy học viên của điểm thực hành là hộ anh Trần Đông Triều có tuân thủ quy trình kỹ thuật, có sử dụng men vi sinh, vôi, khoáng định kỳ và đã mang lại hiệu quả. Con tôm, con cua có tốc độ phát triển rất tốt, tỷ lệ đạt đầu con cao”.

Cán bộ khuyến nông tỉnh Cà Mau và ông Trần Đông Triều tiến hành thăm cua.

Ngày 09/10/2026 vừa qua, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Cà Mau phối hợp với địa phương tổ chức tổng kết, đánh giá kết quả thực hiện lớp học hiện trường. Đến thời điểm tổng kết, tôm và cua đã được hơn 3 tháng tuổi, hộ nuôi đang tiến hành thu tỉa. Theo ước tính, sản lượng thu hoạch toàn bộ đạt khoảng 220 kg tôm sú và 120 kg cua, tổng doanh thu dự kiến 66 triệu đồng. Sau khi trừ các khoản chi phí tạm tính khoảng 22 triệu đồng, lợi nhuận ước đạt 44 triệu đồng.

Kết quả bước đầu cho thấy mô hình nuôi tôm sú kết hợp cua ít thay nước ứng dụng vi sinh có tiềm năng mang lại hiệu quả kinh tế cao, giảm thiểu tác động tiêu cực từ ô nhiễm nguồn nước bên ngoài. Qua đó, khẳng định vai trò quan trọng của việc ứng dụng tiến bộ kỹ thuật trong quản lý môi trường và chăm sóc vật nuôi. Hiệu quả kinh tế cuối cùng sẽ được tiếp tục cập nhật sau khi hoàn thành các đợt thu hoạch còn lại.

Cán bộ khuyến nông tỉnh, địa phương và ông Trần Đông Triều kiểm tra, phân tích và đánh giá nâng suất, chất lượng con tôm và con cua.

Bà Nguyễn Kiều Diễm cho biết thêm: “Đối với điểm thực hành này, bước đầu chúng tôi ghi nhận kết quả tích cực. Việc ứng dụng công nghệ vi sinh trong nuôi tôm, cua đã mang lại hiệu quả. Tôi tin rằng phương pháp nuôi tôm ít thay nước, hay nuôi nước đứng có ứng dụng vi sinh, vẫn có thể đạt hiệu quả tại vùng nước chảy của xã Năm Căn. Sau lớp học này, tôi tin rằng địa phương sẽ tiếp tục nhân rộng mô hình để nhiều hộ dân có điều kiện áp dụng, góp phần nâng cao thu nhập”.

Qua hơn 3 tháng thả giống, lớp học hiện trường nuôi tôm cua kết hợp tiến hành tổng kết lớp.

Bên cạnh hiệu quả kinh tế, lớp học hiện trường còn tạo điều kiện để nông dân trực tiếp thực hành, trao đổi kinh nghiệm và vận dụng kiến thức vào thực tế. Việc giảm bớt tần suất thay nước giúp người dân tiết kiệm chi phí công sức, chủ động hơn trong quản lý môi trường nuôi và nâng cao trình độ kỹ thuật, từng bước thay đổi tập quán canh tác truyền thống.

Từ những kết quả bước đầu, mô hình nuôi tôm – cua ít thay nước ứng dụng công nghệ vi sinh sẽ là cơ sở để ngành chuyên môn tiếp tục theo dõi, đánh giá và hoàn thiện quy trình kỹ thuật. Đây sẽ là căn cứ quan trọng để khuyến cáo nhân rộng tại các hộ có điều kiện phù hợp, góp phần phát triển nghề nuôi tôm sú kết hợp cua theo hướng hiệu quả, an toàn và bền vững tại địa phương./.